4. P var mı?
P dalga değerlendirmesi, hem lokalizasyon hem çoklu derivasyonda değerlendirme gerekliliği hem de tanı koyma açısından bize verdiği ipuçları açısından EKG’de çok önemli bir yere sahiptir.
4.1. P dalgalarını hangi derivasyonlarda aramalıyız? Bulduktan sonra kontrolünü nasıl sağlamalıyız?
- P dalgasını en iyi D2’de (II.derivasyonda) görürüz. Çünkü SA noddan çıkan elektrik akımı, D2 kameramıza doğru gelir (yaklaşan akım pozitif görünürdü).
- V1 de anatomik yakınlığı nedeniyle P dalgasını çok iyi görür.
Biz ilk önce P dalgası var mı diye bu iki derivasyona (II ve V1) bakacağız. Sonra da zaman çizgisi çekerek diğer derivasyonlardan kontrol edeceğiz.
- Tek derivasyonda var demesi bizim için P dalgası var demek değildir!
- Tek bir derivasyonda yok demesi de bzim için P dalgası yok demek değildir!
- Olan derivasyonlarda birbirini doğrulatmamız gerekiyor.
Çünkü bazı derivasyonlar P dalgasını görmeyebilir. Önemli olan görenlerin birbirini doğrulamasıdır!
4.2. P varlığı tamam ama eğer EKG’de P dalgası yoksa, nasıl düşünmemiz gerekir? AF tanı kriterleri nelerdir? P dalga morfolojileri değişir mi? Bizim için önemli mi?
P dalgası yoksa; kontrol listemize bir mola verip algoritmamızda yan tarafa doğru bir ok çıkarıyoruz:
- RR mesafeleri düzensiz mi? -> AF
- Hem P dalgaso yok hem de RR düzensiz ise AF tanısını koyarız.
P dalgalarının morfolojileri de önem arzeder. -> Çentikli mi? Normal mi?
- Atımdan atıma P dalga morfolojisi değişiyor mu?
Bazen atriyumlardaki alternatif otomatisite odakları da, SA nod gibi davranabilir ve bazen aralıklı, bazen de sürekli olarak uyarı çıkarabilir. Bu odakların yerleşimlerine göre de EKG’de farklı P dalga morfolojileri görebiliriz.
P dalgası atriyum depolarizasyonunu (kasılmasını) gösterir.
- P dalgasının ilk yarısı sağ atriyuma (RA), ikinci yarısı ise sol atriyuma (LA) aittir.
Pulmoner HT, sağ KY, TY, TD, KOAH gibi durumlarda RA ve RV büyür. Bu durumda P dalgasının ilk yarısı sivrilir. Buna P pulmonale denir.
HT, MD, MY, AY, AD, diastolik disfonksiyon gibi durumlarda ise bu kez LA büyür. P dalgasının ikinci yarısı büyür. Buna P mitrale denir.
4.3. Atriyal Flutter tanısını nasıl koyarız? -> Testere dişi
NOT: Flutter dalgaları “zaman çizgisi”ne uyar. Yani tanımakta güçlük çekersek zaman çizgisi çekerek çoklu derivasyonlardan kontrol edebiliriz.
Flutter’da kalp hızı çok yükselebilir. Bu durumda testere dişi görünümleri, QRS kompleksleri arasına saklanabilir. Bu durumda mümkünse kalp hızını 100’ün altına çekerek tekrar EKG’yi değerlendirmek gerekir.
